میخواهد به این واقعیت توجه دهد که در بسیاری از موارد عقاید شیعه تفاوت چندانی با عقاید اهل سنت ندارد و اگر چنانچه اختلافی وجود دارد، در پاره ای موارد همان اختلاف در میان گرایشهای گوناگون اهل سنت نیز وجود دارد.
کتاب "آیین اعتدال؛ پیامی برای آشتی مذاهب" ترجمۀ کتابی است از آقای شیخ حیدر حب الله با نام "رسالة سلام مذهبی" که در سال 2015 در بیروت منتشر شده است. این کتاب با ترجمۀ آقای محمدجواد حسین زاده در بهار سال 96 توسط انتشارات شهید کاظمی به چاپ رسیده است.
نویسنده به دلیل نگرانی از وضعیت اسفناک جهان اسلام در نتیجۀ اختلافهای مذهبی به دنبال ارائه راه حلی برای برون رفت از وضعیت موجود است. راه حلی که با معیار قرار دادن عقلانیت و انصاف ارائه می شود و سعی در تعدیل و اصلاح خطاهای همۀ طرفهای درگیر در این جنگ خانمان سوز و منجلاب فروکاهنده دارد.
با این هدف، نویسنده در بخش اول کتاب بگونه ای خلاصه و گذرا به مهمترین گزاره های اعتقادی شیعه اشاره میکند و با معرفی این گزاره ها میخواهد به این واقعیت توجه دهد که در بسیاری از موارد عقاید شیعه تفاوت چندانی با عقاید اهل سنت ندارد و اگر چنانچه اختلافی وجود دارد، در پاره ای موارد همان اختلاف در میان گرایشهای گوناگون اهل سنت نیز وجود دارد. از سوی دیگر، بحران در روابط میان شیعیان و همه فرق اهل سنت نیست، بلکه بحران در روابط میان شیعه و بخشی از اهل سنت بویژه سلفیهاست.
در بخش دیگر کتاب، نویسنده به گزاره های اختلافی میان شیعه و اهل سنت می پردازد و بدون وارد شدن به بحث های مفصل علمی و نفی و اثبات های همیشگی، به دنبال ارائه راه حلی برای برداشتن موانع روانی است که بحرانهای بزرگی در مسیر ایجاد روابط خلق کرده است. در این بخش به موضوعهایی از این دست پرداخته میشود: لعن صحابه، اهانت به همسران پیامبر، تقیه، تحریف قرآن و انکار سنت نبوی، عاشورا و نمادهای آن، ازدواج موقت، گرایش به تشیع، سرکوب آزادیهای مذهبی.
در بخش دیگر کتاب، اصول، راهکارها و ابزارهایی مطرح میشود که برای مدیریت اختلافها مثمر ثمر بوده، در عین حفظ اختلافهای علمی و عقایدی، از ایجاد اصطکاک و درگیریهای خونبار و مخل آسایش و امنیت جلوگیری میکند. سپس گامهایی که برداشتن آنها در میدان عمل لازم است برشمرده میشود و پیشنهادهایی از قبیل "یکپارچه شدن تلاشهای اعتدالگرایان مذاهب برای مبارزه با افراطگرایان" ارائه میشود. در بخش نهایی نیز اهمیت و جایگاه اینگونه نظریه پردازیها مورد توجه قرار میگیرد.
در پایان، همانگونه که در یادداشت مترجم آمده است: «به حتم، طرحی که در این کتاب درانداخته میشود، مخالفانی دارد. مخالفان "صفر یا صد" اندیش، فرصت تأمل و اندیشه را از خود باز میستانند، اما مخالفان "صفر تا صد" اندیش میتوانند با مطالعۀ این کتاب، نکات در خور توجهی را در زمینۀ تعامل و همزیستی مسالمت آمیز میان پیروان مذاهب اسلامی دریابند».
معرفی نویسنده
شیخ حیدر حب الله در سال 1973 میلادی در شهر صور از شهرهای جنوبی لبنان متولد شد و پس از سپری کردن دورۀ ابتدایی و متوسطه، در سال 1988 وارد حوزۀ علمیۀ صور شد و دروس مقدمات و سطح حوزه را فراگرفت. سپس در سال 1995 برای فراگیری مدارج بالای علمی به جمهوری اسلامی ایران سفر کرد و در حوزۀ علمیۀ قم از دانش عالمان آن دیار بهره برد.
از جمله فعالیتهای علمی و فرهنگی او میتوان به این موارد اشاره کرد: ترجمه تعدادی زیادی از کتابها و مقالات از فارسی به عربی، ریاست هیئت تحریریه مجله المنهاج (بیروت) به مدت هفت سال، ریاست هیئت تحریریه مجله الاجتهاد و التجدید و مجله نصوص معاصرة (همچنان ادامه دارد)، عضویت در هیئت تحریریه مجله تخصصی فقه اهل البیت، عضو هیئت تحریریۀ مجلۀ میقات حج، هدایت دهها پایان نامه کارشناسی ارشد در حوزۀ علمیۀ قم، جامعة المصطفی العالمیة، دانشگاه ادیان و مذاهب، دانشکدۀ اصول دین، مسئولیت میز شیعۀ امامیه در مؤسسۀ "خدمة علوم القرآن الکریم و السنة الشریفة" (قاهره) به مدت 8 سال، معاونت علمی دایرة المعارف فقه اسلامی مطابق مذهب اهل البیت تحت اشراف آیت الله هاشمی شاهرودی، تدریس دروس سطح و خارج حوزه، تألیف چندین کتاب از جمله:
- التعددیة الدینیة، نظرة فی المذهب البلورالی
- علم الکلام المعاصر، قراءة تاریخیة منهجیّة
- نظریة السنة فی الفکر الإمامی الشیعی، التکوّن والصیرورة
- بحوث فی الفقه الزراعی (تقریرات درس خارج فقه آیت هاشمی شاهرودی)
- مسألة المنهج فی الفکر الدینی، وقفات وملاحظات
- بحوث فی فقه الحج
- حجیة السنّة فی الفکر الإسلامی، قراءة وتقویم
- دراسات فی الفقه الإسلامی المعاصر (5 جلد)
- فقه الأمر بالمعروف والنهی عن المنکر
- دروس تمهیدیة فی تاریخ علم الرجال عند الإمامیّة
- إضاءات فی الفکر والدین والاجتماع" (5 جلد)
- حوارات ولقاءات فی الفکر الدینی المعاصر
- المدخل إلى موسوعة الحدیث النبوی عند الإمامیّة، دراسة فی الحدیث الإمامی
- حجیة الحدیث